Wat is dat toch met hulp vragen dat we daar zo verschrikkelijk veel moeite mee hebben? En dat ook het accepteren van hulp ons niet licht afgaat. Maar liefst 63 drogredenen om geen hulp te vragen heb ik voor je verzameld.

Dit blog bevat een uitnodiging aan jou om eens kritisch naar jezelf te kijken. En mijn uitgereikte hand aan te nemen … als je durft. Want waar ben jij het meest mee geholpen, zodat je niet meer hoeft te tobben of te stressen? En gewoon om hulp kunt vragen als dat nodig is.

Maar eerst laat ik je kennis maken met een super saboteur die je moet leren kennen. Heb jij onbewust last van deze ondermijner, dan ben je überhaupt niet in staat om ooit om hulp te vragen.

Pap en paplepels

We hebben allemaal een eigen paplepel gehad en ouders die meer of minder van hun kinderen verwachtten. Met deze pap zijn we opgegroeid, het heeft ons gevormd en daar lopen we vaak gigantisch tegenaan als het pad anders loopt dan verwacht. We blijven doen wat niet helpt omdat we niet geleerd hebben om wat anders te doen. Met alle teleurstellingen en stress van dien.

Een meisje, dat is slikken

Mijn levenspad lag al vast voordat ik geboren was. Een stamhoudertje, gymnasium-ß, universitaire studie medicijnen, promotie in de geneeskunde, huisartsenpraktijk overnemen van mijn vader, trouwen en eigen Taamsjes op de wereld zetten. Het ging alleen mis toen ik na 24 uur weeën eindelijk ter wereld kwam. Geen jongetje, maar een meisje. Geen Dirk-Jan, de omgekeerde voornaam van mijn vader, maar Margriet, vernoemd naar mijn moeder en oma. Maar gelukkig hoef je geen jongetje te zijn om te kunnen studeren.

Kop op, schouders eronder en niet zeuren

“Hup Margriet, doe gewoon wat er van je verwacht wordt, dan heb je geen problemen en komt alles op zijn pootjes terecht. Je kunt goed leren, dus op je achttiende ga je het huis uit naar de universiteit. Daar ga je medicijnen studeren, zodat je huisarts wordt en straks de praktijk van je vader over kunt nemen. En tussendoor promoveer je ook nog even, net zoals je beide opa’s en je vader hebben gedaan.”

Het pad van mijn vader

De lat lag hoog en het pad dat ik te bewandelen had was helemaal uitgestippeld. Als ik dat gewoon zou volgen zou het helemaal voor elkaar komen met mij – en met de dromen van mijn vader.

Een tien stelt niets voor

Dus deed ik mijn uiterste best om mijn ouders niet teleur te stellen. Het was alleen nooit goed genoeg. Als ik een acht had op mijn schoolrapporten kreeg ik de vraag waarom het geen negen was. Had ik een negen dan kreeg ik dezelfde vraag naar een tien. En als ik een tien had was de enige vraag hoeveel tienen er nog meer waren.

“Een acht is geen negen, een negen is geen tien en een tien stelt niets voor als je niet de enige met een tien bent.”

Hoeveel achten, negens en tienen ik ook haalde, zelfs met griffels, je wilt niet weten hoe vaak ik deze riedel op de lagere school heb gehoord. En op de middelbare school voltrok dit tafereel zich ook, maar dan rondom mijn keuzepakket.

Helaas geen aanleg

Na de brugklas verdwenen de achten, negens en tienen en maakten plaats voor ruime voldoendes, voldoendes, en af en toe een vijf voor de vakken waar ik niet zo’n aanleg voor had. Helaas waren dat ook de vakken die ik nodig had om huisarts te worden – want dat was mijn voorbestemde pad: gymnasium-ß met natuurkunde, wiskunde I en II, scheikunde, biologie.

Waar houdt het op?

Er werd een bevriende computer nerd ingeschakeld die me bijles in wiskunde en natuurkunde gaf. Hij stonk naar rook en drank en brak voortdurend vulpotloodjes, die hij vervolgens weer in zijn pennetje ging zitten prutsen. Ondertussen raakte hij de draad van zijn verhaal kwijt en konden we weer opnieuw beginnen.

Mijn eigen soap

Minstens twee uur op een avond, twee of drie dagen per week, ploeterde ik me suf aan de grote kamertafel, terwijl mijn zusjes en ouders een quiz, ‘Dallas’ of ‘Dynasty’ keken. Zucht. Dat wilde ik ook wel… Maar ik zei er niets van “omdat ik – oelewapper – blij mocht zijn dat ik zulke goede hulp kreeg”.

Bloederige praktijken

Aan al dit geploeter kwam pas echt een eind, toen ik 16 was en een operatie in de praktijk van mijn vader bijwoonde. Mijn moeder was op dat moment niet aanwezig en als oudste dochter stond ik mijn vader bij. Ik herinner me het nog als de dag van gisteren: het scalpel in het lelieblanke ruggetje, het opwellende bloed… Het begon te draaien voor mijn ogen en het klamme zweet brak me uit. Wat voelde ik me beroerd.

Geen huisartsenij voor mij

Op dat moment wist ik zeker dat ik geen huisarts wilde worden en ook geen geneeskunde wilde gaan studeren. Ik was beter met mijn mond dan met mijn handen en ik kon niet tegen bloed. So be it, ik was Margriet en niet mijn vader, noch mijn opa. Dat zij hetzelfde pad hadden gelopen was hun keuze, maar dat betekende niet dat hun pad het mijne was.

Droom in duigen

Voor mij voelde het als een bevrijding om natuurkunde en wiskunde II te laten vallen en verlost te zijn van mijn bijlessen. Voor mijn vader viel een droom in duigen. Mijn verdere middelbare school heb ik moeten slikken dat ik “een pretpakket had gekozen waar ik nergens mee terecht zou komen. Als ik dat wilde moest ik dat zelf weten -Als ik later maar niet bij hem zou aankloppen dat mijn leven mislukt was.”

Keeping up appearances

Mijn vader was dag en nacht in de weer om zich het leven te kunnen permitteren waarmee hij in de ogen van anderen geslaagd zou zijn. Hij hechtte aan status en aanzien en ging altijd voor grootst, meest en best. Lenen kwam niet in zijn woordenboek voor en om hulp vragen evenmin. Wij konden alles zelf en hadden alles zelf. Kelders vol eten en drinken, kasten vol serviezen en een schuur met alle Black & Deckers die je kunt bedenken. Maar of we daar gelukkig mee waren? Ik durf het te betwijfelen.

Show must go on

Toen ik eenmaal besloten had dat ik geen dokter wilde worden had ik geen enkel idee wat ik dan wel wilde gaan doen. Ik viel in een groot, zwart gapend gat waarin ik volledig op mezelf was aangewezen, terwijl ik geen idee had wie ik zelf nou eigenlijk was. Maar denk maar niet dat ik daar bij stilstond of dat anderen dat deden.

Show must go on, ongeacht de omstandigheden. En dus zwoegde ik in mijn eentje verder, want zo had ik het geleerd en hierin was ik gestimuleerd met uitspraken als: “Zorg dat je zelfstandig wordt en dat je van niemand afhankelijk bent.”  “Wees sterk en krachtig en houd je zwaktes en gevoelens voor je, want anderen maken daar gebruik of misbruik van.” En last, but not least “Stel je niet aan dat iets moeilijk is, gewoon doen.”

Boeketje

Met de ‘Schone schijn’ ophouden heb ik dus veel ervaring, net als de bekende familie Bucket, in de gelijknamige televisieserie. Wie welke rol had in mijn ‘Keeping up appearances’ familie laat ik in het midden, maar feit is dat we de vuile was niet buiten hingen. Bij ons ging alles altijd “best” en lastige dingen “sloegen we over”.

Je bent toch geen watje

Het resultaat was dat ik leerde om met mijn ziel onder mijn arm te lopen en mezelf niet te uiten als ik ergens mee zat. Zeker niet waar het gevoelens betrof, want daar werd direct overheen gewalst. Dat “zachte gedoe” was voor “watjes” en niet voor ons Taamsen. “Allemaal onzin, aanstellerij of gepsychologiseer. Laten we het over iets leuks hebben. Hoe was de vakantie?”

Mijn successtory was een stressstory

Ik ploeterde me suf. En moe. En leeg. En verdrietig. Want ik ben dan wel opgevoed met de gedachte alles zelf te moeten weten, kunnen en hebben, maar natuurlijk kon en wist ik niet alles zelf, noch beschikte ik over een onuitputtelijke voorraad energie en tijd.
Ik had iets te leren, als ik mezelf niet over de kop wilde blijven werken om het in de ogen van anderen goed te doen. Maar wat? Ik had geen idee.

HELP!!

Toen ik op mijn 18de in Tilburg Sociale Zekerheidswetenschap ging studeren ontdekte ik wat ik nodig had. Het heette hulp en het diende zich als vanzelfsprekend aan toen ik met tien wildvreemde mensen op kamers ging wonen. Wat ik van huis uit mee had gekregen was helemaal niet ‘gewoon’, ‘vanzelfsprekend’ of ‘normaal’ voor ze en ik viel van de ene verbazing in de andere door de verhalen die ze me vertelden. Wat was er veel meer mogelijk dan ik gewend was en wat kon ik daar ook veel uit kiezen. Mijn hart maakte een vreugdesprongetje en vanaf dat moment gingen al mijn remmen los.

De beste ontdekking ooit

Ik ontdekte dat andere mensen het helemaal niet gek vonden als ik iets niet wist, kon of durfde. Sterker nog, ze vonden het fijn en voelden zich juist miskend en ondergewaardeerd als ik geen beroep op hun kennis, kunde en ervaring deed. Want die wilden ze met me delen, omdat ze zich dan nuttig en waardevol voelden. Wat een inzicht. De wereld ging voor me open en ik kreeg het ook nog eens stukken makkelijker.

In je eentje zwoegen

Mijn ouders zijn helaas niet de enigen die hun kinderen zwoegend en ploeterend opgevoed hebben. De schone schijn ophouden is een drogreden, een hardnekkige, met de paplepel ingegoten saboteur, die tevoorschijn komt als er krampachtig wordt vastgehouden aan dat wat mogelijk of gewenst was, maar niet werkelijk is. Herken jij je in bovenstaand verhaal?? En vind je het lastig om hulp te vragen of steun te accepteren?

Uitvluchten, dekmantels en voorwendsels

Welk argument je ook gebruikt om geen hulp te vragen, bedenk je dat het drogredenen zijn. Of zo je wilt smoesjes, rookgordijnen of slappe excuses. Je helpt jezelf er niet verder mee en je geeft anderen niet de kans om van toegevoegde waarde te zijn. Twee verliezers, terwijl je allebei kunt winnen.

Gebaseerd op oordelen

Drogredenen kloppen niet. Ze zijn niet juist voor alles en iedereen, het is niet de waar- of werkelijkheid van elke man of vrouw, manager of professional, echtgenoot, ouder, kind of collega. Het zijn geen feiten of concreet waarneembare gedragingen, het zijn uitingen van gedachten, ideeën, overtuigingen, beelden, angsten en onzekerheden.

Cadeau: 63 drogredenen

Om je bewust te maken van jouw eigen en andermans smoesjes, geef ik je 63 drogredenen cadeau. Ik heb deze in 5 minuten geoogst bij mijn gezin tijdens onze zomervakantie op Tenerife in 2015.

Verzamel ze met je team

Deze verzameling is niet uniek voor ons gezin en kan iedereen voor zichzelf of – nog leuker – met zijn team verzamelen. Dat laatste is leuk om te doen, omdat het saamhorigheid creëert. Wat nooit gezegd wordt, maar wel speelt, is onderwerp van gesprek en schept een band omdat de onderliggende gevoelens herkenbaar zijn.

De verhalen erbij zijn mogelijk anders, maar het effect van de verhalen is hetzelfde. Het is allemaal pap van paplepels van ouders, waarmee we onszelf en anderen allerlei onmogelijkheden en beperkingen toedichten waarom we niet om hulp vragen en onszelf en de ander daardoor klein houden.

Ik wens je veel leesplezier toe met je cadeau en dat je alle hulp durft te vragen die je wilt of nodig hebt. Want met de 63 drogredenen in dit nog steeds actuele cadeau heb je natuurlijk geen alibi meer om in je eentje door te blijven tobben.

Laat je me hieronder weten welke drogreden jou het meeste saboteert? En hoe je die nu gaat tackelen? Ik reageer altijd en zal je helpen als je me daarom vraagt. Met plezier, omdat ik houd van wat ik doe.

2 Reacties

  1. Brei Ketura

    Dit artikel was leerrijk… waarom ik dit zeg omdat ik zo iemand was, wilde alles alleen doen, had niemands hulp nodig, ik bleef maar hangen aan deze woorden “na mi wan kon, mi no kon nanga tra sma” “ik heb geen tweeling paar”. Ik was zelfs bang om de juf iets te vragen, ik vond dat ik die kennis ook had, hmm wat was ik dom.
    Het leven is niet zo, God heeft mensen om ons heen gezet niet voor mooi mooi, maar om ons te helpen wanneer wij vast zitten. Het maakt niet uit waarmee wij vast zitten er is altijd die “someone” die zegt “ik kan je helpen”.

    Mvg,
    Brei Ketura

    Antwoord
    • Margriet Taams

      Beste Brei, wat een mooie, openhartige reactie op mijn artikel. En zeer relativerend dat je jezelf nu dom noemt toen je niet om hulp vroeg, terwijl je toen waarschijnlijk bang was om dom over te komen. We doen onszelf wat aan met denken hoe we moeten zijn en de onmogelijke bochten waarin we ons daarvoor wringen. Terwijl het met zoveel meer gemak zou kunnen. Als we onszelf accepteren in wat we niet kunnen, weten en durven en anderen in vertrouwen nemen om ons daarmee te helpen. Stuk leuker voor iedereen.

      Antwoord

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

Send this to a friend